(Hoge Raad, 6 november 2020)
Casus:
Werknemer werkte al ruim 25 jaar bij Xella, een producent van bouwmaterialen. In 2013 wilde Xella de pensioenregeling wijzigen. De werknemer werd gevraagd hiermee schriftelijk in te stemmen, maar hij weigerde. Xella vond dat de werknemer verplicht moest meewerken, omdat de wijziging noodzakelijk zou zijn voor de continuïteit van het bedrijf.
Xella startte een ontbindingsprocedure bij de kantonrechter, omdat zij vond dat er sprake was van een verstoorde arbeidsrelatie en dat de werknemer zich niet als “goede werknemer” had opgesteld.
Juridische vragen:
- Is een werknemer verplicht om in te stemmen met een wijziging van zijn arbeidsvoorwaarden (zoals pensioen)?
- Mag een werkgever het dienstverband beëindigen als de werknemer weigert?
Uitspraak Hoge Raad:
De Hoge Raad gaf de werknemer gelijk. Een werknemer is niet verplicht om in te stemmen met een eenzijdige wijziging van arbeidsvoorwaarden, zelfs niet als er sprake is van een redelijk voorstel van de werkgever.
De werkgever moet eerst een zwaarwegend belang hebben en aantonen dat het voorstel noodzakelijk is. Zelfs dan behoudt de werknemer het recht om een eigen afweging te maken.
De Hoge Raad oordeelde verder dat een werknemer die weigert om in te stemmen, niet automatisch slecht functioneert of zich onredelijk opstelt. In dit geval was er dus geen grond voor ontslag.
Waarom is deze zaak belangrijk?
- Bevestigt dat wijziging van arbeidsvoorwaarden niet zomaar afgedwongen kan worden.
- Werknemers behouden sterke bescherming, zelfs bij redelijke voorstellen van de werkgever.
- Maakt duidelijk dat loyaliteit aan de werkgever niet betekent dat je overal mee in moet stemmen.
Kernles uit deze zaak:
Een werknemer mag weigeren in te stemmen met een wijziging van arbeidsvoorwaarden, zelfs als het voorstel van de werkgever redelijk is. Werkgevers kunnen niet zonder meer via de rechter afdwingen dat de werknemer akkoord gaat.

